Om kraftproduksjon og datasenter i sogelaget – 13. oktober

Tysdag 13. oktober inviterer Sauda sogelag igjen til ope møte i Folkets Hus. Vi har gjort ei programendring. Framsyninga av filmen «Streik!» er gått ut. På kort varsel har Asbjørn Birkeland sagt seg villig til å stille opp. «Frå kraftstasjon til datasenter i Hellandsbygd» har han kalla kåseriet sitt. Han må vel vere den rette til å trekke trådar frå då industrireisinga i Sauda var i si spede byrjing, fram til då han sjølv i åtte år, frå 2015 til 2023 var ordførar i kommunen og til han no er såkalla «site manager» ved datasenteret i Hellandsbygd. For dei som måtte stusse: «site manager» betyr sjef, rett og slett.

Og datasenteret, ja det finn vi i den kraftig ombygde Stasjon I som stod klar i 1919 til å produsere den straumen som EFP måtte trenge for å få fart på mangansmeltinga. Kraftstasjonen heldt det gåande mest hundre år, då han blei stengd ned i 2008.

Både hedlingane og folk elles i kommune tenkte «kva no?». Og svaret fekk dei alle tretten år seinare, då italienskeigde Terakraft rykka inn i dei gamle produksjonslokala. Det var nok mange som stussa då dei høyrde at gamle Stasjon I no skulle produsere bitcoin. Det blei det ikkje noko av. Kva som blir produsert no, det veit Asbjørn alt om.

Lokalhistorie har lenge vore ei viktig interesse for Asbjørn Birkeland. Han er for tida leiar i Sauda Lokalarkiv, der dei har mykje historisk materiale, ikkje mist bilete frå kraftproduksjonen i kommunen. Så har han også brei kunnskap om dei politiske prosessane før «den nye tid» sleppte til i Hellandsbygd. Det er også grunn til å tru at han vil gje møtelyden eit innblikk i planane framover.

Om framtida er til vanleg mykje usikkert. Om sogelagsmøta er det meste sikkert; det blir allsong, pausemat og drøs – det garanterer vi.

Billettar får de berre kjøpt på nettet (sauda.kultur.no) og på biblioteket. Ver velkomne.

– Roar Lund


  • Dato: Tysdag 13. oktober 2026
  • Tidspunkt: kl 19:00
  • Stad: Folkets Hus, Storesalen
  • Sogelagsmat. Entre: 150 kr. Billettsal berre på nett (saudakultur.no) eller på biblioteket.