Like før krigen kom haugesundaren John W. Norheim til Sauda. Saman med kone og to små jenter kom han køyrande på Dollarvegen i T-Forden sin med handelsbrevet i lomma. Her slo den litle familien seg ned, og her skulle Norheim-namnet feste seg hos saudabuen. Først opna forretningsgründeren Norheim butikk i eit lite innsmett i Seim-huset i Rådhusgata, så flytta han nokre år seinare over til Skulegata og Fløgstad-huset der, før han i 1970 etablerte seg i Rydningenhuset.

I «standardverket» om «Tre gater på Øyra» av Torgeir Vetti og Lars Viland  (Årsskrift for Sauda sogelag 1999) heiter det at J. W. Norheim ominnreier heile første etasje i den nye butikken. Dei små lokala vert borte, og i staden vert heile denne høgda eit samanhengande stort lokale. Dermed var det slutt på det omflakkande tilværet innanfor «Øyratriangelet» for Norheim og familiens manufakturutsal.

Så skal vi ikkje røpe meir her om John W. Norheim. For dei som kjem til sogelagsmøtet på Eldresenteret tysdag skal få høyre resten av historia. Den skal Terje Haraldsen fortelje. Han var onkelungen til Norheim og vaks opp i heimen til Norheim og kona saman med dei to døtrene deira. Og hos Norheims manufaktur hadde Terje dei første småjobbane sine.

Så blir det som vanleg på sogelagsmøta tid for venleg drøs både før møtet og i pausen. Og naturlegvis blir det allsong denne gongen også. Alle er hjarteleg velkomne..

– Roar Lund

---

• Dato: Tysdag 18. mars 2025
• Tidspunkt: kl 19:00
• Stad: Eldresenteret

---

Tysdag 25. februar inviterer Sauda sogelag til årets første sogelagsmøte, denne gongen i Eldresenteret. To tema står på plakaten. Sigfred Tårland vil fortelje om bestefaren Sverre Tårland, og så blir årsmøtet i sogelaget avvikla.

Sverre Tårland var fødd i Stavanger då eit nytt hundreår såg dagsens lys, og meir lys og røyk fekk han sikkert sjå då han kom til Sauda og EFP i 1923. Det var det året varmen vart sett på i smelteomnane på Klubben. Han fekk jobb på smelteverket, stifta familie og blei buande i bygda til han døydde i 1987.  Vi skal ikkje nemne så mykje om Sverre Tårland her, berre ta med at han også jobba som agent her inne i mange år. Var han «hemmeleg agent» då? Om det og mykje anna om bestefaren vil barnebarnet Sigfred røpe tysdag.

Og når Sigfred er vel ferdig med sitt, blir det tid til informasjon om den planlagde medlemsturen 3. til 4. juni til Vestnorsk utvandrarsenter på Radøy. Påmeldingsfristen er kort. Alt 1. mars må vi vete kven som blir med på ferda. Det er meir informasjon å finne på heimesida vår, sauda-sogelag.no

Som vanleg på sogelagsmøta, blir det også denne gongen allsong og sogelagsmat. Og deretter er det tid for årsmøte for medlemmane. Då får vi ei oppsummering av sogelagsåret vi nett har lagt bak oss.  Og så blir planane for  møte og aktivitetar i 2025 presentert.

Årsmøta i sogelaget er til vanleg greitt avvikla. Valkomiteen har gjort jobben, og dei har fått ja frå alle dei har spurd.

Ver velkomne til sogelagsmøte i Eldresenteret.

– Roar Lund

---

• Dato: Tysdag 25. februar 2025
• Tidspunkt: kl 19:00
• Stad: Eldresenteret

---

Biletet i innlegget er laga av KI.

Tysdag 19. november byr Sauda sogelag på ein skikkeleg lokal musikalsk historietime. Frå scena i Storesalen på Folkets Hus presenterer Sigmund Andersen og Oskar Waage-Pettersen «Saudasoga i ord og tonar». Dei har fått med seg litt av eit lokalt musikalsk stjernelag i Lillian og Sindre Nordengen, Lena Haugland, Ben Basgård og Oddwar Wiersen.

Vi prøver å trekke fram i ord og tonar frå milepelar i saudahistoria som lokale forfattarar har skrive om, og som lokale komponistar har sett tonar til, fortel Sigmund Andersen.

Sigmund og Oskar har hatt eit rikt tilfang av dikt, songtekstar og melodiar å velje mellom når dei har sett saman programmet for kvelden. Sjølv er Sigmund på fornamn med alle og nemner i slengen både Kjartan, Bjørn og Arthur blant diktarane og Oskar, Odd Bjarne og Eli Jorunn mellom dei som har skrive melodiane. Og er nokon utegløymt i førehandsomtalen, så skal ikkje Sigmund ha skulda for det.

Dette blir siste sogelagsmøte i haust, og da er det også eit høve til å presentere årsskriftet for 2024. Det tar skriftstyraren seg av. Når det heile er over, kan dei som ønsker det, få kjøpt den rykande ferske utgåva av årsskriftet vårt.

Denne gongen er det berre førehandssal av billettar på biblioteket og på saudakultur.no

– Roar Lund

---

• Dato: Tysdag 19. november
• Tidspunkt: kl 19:00
• Stad: Folkets Hus
• Presentasjon og sal av Årsskrift for Sauda sogelag 2024.
• Sal av billettar til 200 kr på biblioteket og på Saudakultur.no
• Nærare informasjon om møtet i Ryfylke 14. november.

---

«Mellom kjøpmannskap og akademia, det er her eg hørre te» ved Marit Johnsen-Høines

Tysdag er det igjen sogelagsmøte. Som vanleg i oktobermøta våre handlar det om utflytta saudabuar, og vi spør «Kor vart dei av»? Denne gongen skal vi få svar på kor det vart av Marit Johnsen-Høines som flytta heimanfrå  i 1965. Vi inviterer til møte med Marit i Eldresenteret denne gongen.

Marit har kalla foredraget sitt «Mellom kjøpmannsskap og akademia, det er her eg hørre te». Då er alt mykje sagt. Faren var manufakturhandlaren i Rådhusgata, Erik B. Johnsen. Besteforeldra hennar, Ordin og Margit Skorpe, dreiv kjøt- og kolonialbutikken som no er Kiwi. «Kjøpmannskapet» på Øyra var ein del av barndommen hennar.

Marit blei verande i bygda til ho var ferdig med gymnaset, så strauk ho til Bergen for å ta lærarutdanning. Det var derifrå det tulla på seg, og jammen førte ikkje utdanning, interesse og pågangsmot Marit vidare til ei akademisk karriere.

Vi skal ikkje gå i detaljar i ein førehandsomtale, detaljane overlèt vi til Marit å kome med. Det vi er sikre på er at på Eldresenteret blir det eit sogelagsmøte som så mange gongar tidlegare, med god drøs, allsong  og sogelagsmat i pausen. Og så bør det for sikkerheits skuld nemnast at det ikkje er førehandssal av billettar denne gongen.

– Roar Lund

---

• Dato: Tysdag 15. oktober
• Tidspunkt: kl 19:00
• Stad: Eldresenteret
• Sogelagsmat. Entre 150 kr, medlemmar 100 kr. Billettsal ved inngangen.

---

Tysdag kjem nasjonalbibliotekar Aslak Sira Myhre til Sauda og til Sauda sogelag. Då trommar sogelaget saman til markering av at det er 750 år sidan Magnus Lagabøte fekk tinga kring i landet og kyrkja til å vedta den første norske landslova. Lova baserte seg på dei gamle norske landskapslovane, Gulating, Frostating, Eidsivating og Borgarting.

Lovarbeidet var så grundig og godt at lova blei ståande som norsk lov i 400 år. Først langt inn i dansketida blei Landslova erstatta med ei ny lov, fortel Myhre.

For mange saudabuar vil Aslak Sira Myhre vere kjend som både politikar og ryfylkeven, oppvaksen i Stavanger med hytte på Ropeidhalvøya. Han er ferdig med partipolitikken, men er framleis ein  engasjert og engasjerande samfunnsdebattant. I år har han skrive eit utal artiklar i pressa og halde foredrag land og strand rundt om Landslova av 1274.

Vi finn grunnprinsipp i landslova som framleis i dag pregar dagleglivet vårt. Når vi no plukkar sopp og bær fritt i marka og kan fiske i fjord og vatn, er det rettar som blei nedfelt i landslovas regulering av allmenningen. Det same er odelsretten.

Meir om Magnus Lagabøte, lovarbeidet som blei gjort for 750 år sidan og framleis pregar norsk lovgjeving, og kva det har å seie for oss i dag, kan du høyre i haustens første sogelagsmøte, denne gongen i Storesal i Folkets Hus. Der held vi fram med dei gamle og gode sogelagstradisjonane; venleg drøs, noko å bite i i pausen og allsong. Ver velkomne, alle historieinteressert saudabuar. Og så eit lite PS: Billetten må du no kjøpe anten på nettet eller på biblioteket..

– Roar Lund

---

• Tysdag 3. september kl 1900 i Storesal på Folkets Hus
• Sogelagsmat. Entre 130 kr
• Førehandssal av billettar på Saudakultur.no og på biblioteket. Sal av ledige billettar ved inngangen.

---